Vier overheidsinstanties en TNO gaan GPT-NL testen, een Nederlands AI-model ontwikkeld door SURF, het Nederlands Forensisch Instituut (NFI) en TNO. Zowel het NFI als TNO zijn van plan het systeem ook te gaan gebruiken. Ontworpen als een open en veilige AI gebaseerd op Europese en Nederlandse waarden, heeft GPT-NL tot doel de afhankelijkheid van buitenlandse technologie te verminderen, aldus een woordvoerder van TNO.
De ontwikkeling van GPT-NL begon in 2023, ondersteund door een investering van 13,5 miljoen euro van het Ministerie van Economische Zaken. Het model wordt nu in de praktijk getest om te kijken wat het kan opleveren. Het zal niet beschikbaar zijn voor particuliere gebruikers; alleen organisaties hebben mogelijk toegang.
In juli zeiden Nederlandse media, waaronder het ANP, dat ze een groot archief met nieuwsartikelen uit het verleden ter beschikking zouden stellen om GPT-NL te helpen trainen. Mocht het model gecommercialiseerd worden, dan zouden de mediaorganisaties gecompenseerd worden.
GPT-NL wordt gepresenteerd als een taalmodel dat niet alleen uitblinkt in taaltaken, maar ook volledig voldoet aan de Europese en Nederlandse privacy- en dataregelgeving. TNO zegt dat dit het eerste grote taalmodel zou kunnen zijn dat aantoonbaar voldoet aan de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG).
De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) ondersteunt het GPT-NL project actief en is betrokken bij governance raamwerken die zijn ontworpen om de datakwaliteit en bruikbaarheid te waarborgen.
Aanzienlijke delen van de broncode van GPT-NL zullen uiteindelijk als open source worden vrijgegeven, waarbij openbare datasets onder open licenties worden aangeboden. Auteursrechtelijk beschermd materiaal zal worden gedeeld via metadata, terwijl de gewichten van het model toegankelijk blijven onder een gecontroleerde licentie.
GPT-NL maakt deel uit van een nationale strategie voor generatieve AI, waarmee Nederland wil innoveren in lijn met Europese principes als transparantie, eerlijkheid en verantwoorde inzet. Het initiatief past binnen de bredere AI-agenda van het kabinet.
