Gewelddadige anti-vluchtelingenactivisten vielen zaterdagavond het stadhuis en het aangrenzende theater in de Utrechtse stad IJsselstein aan, waarbij ze met stenen en vuurwerk gooiden en een politieagent gewond raakten.
“Wat er vanavond is gebeurd is geen protest, het is een aanval op onze stad”, zegt burgemeester Ester Weststeijn zondagochtend in een reactie.
De aanval werd uitgevoerd door enkele tientallen mensen die zich rond 01.00 uur bij het gemeentehuis verzamelden. Ze schakelden eerst de beveiligingscamera’s uit en toen de politie arriveerde, begon ze krachtig vuurwerk af te steken. Ze sloegen ruiten in en bespoten het gebouw met graffiti. Er is nog niemand gearresteerd.
Er zijn verschillende demonstraties geweest in IJsselstein sinds de gemeente zei een tijdelijk vluchtelingencentrum te willen opzetten op een van de velden van de plaatselijke voetbalclub, hoewel eerdere protesten vreedzaam verliepen.
Weststeijn omschreef de actie van zaterdagavond als “terreur” en zei dat de actievoerders kozen voor een “totaal onaanvaardbare manier” om hun emoties te tonen.
De aanslagen in IJsselstein, enkele dagen nadat demonstranten de ramen van het stadhuis in Loosdrecht hadden ingegooid, werden door Sharon Dijksma, burgemeester van Utrecht en hoofd van de Nederlandse lokale overheidsorganisatie VNG, omschreven als ‘politiek kapitaal verdienen’.
Geen rol in de democratie
“Geweld, agressie en intimidatie spelen geen rol in een democratische samenleving en moeten worden aangepakt”, zei ze.
Dijksma waarschuwde de lokale autoriteiten dat ze begrip moesten hebben voor het ongemak over vluchtelingencentra en hun communicatie naar hun bewoners moesten verbeteren, maar zei in een verklaring op sociale media: “Er is een verstandige middenweg tussen ‘laat iedereen hier komen’ en ‘de grenzen sluiten’.”
Dit omvat snellere procedures, een effectievere terugkeerstrategie, een hardere strategie om criminele buitenlanders aan te pakken en een veel verbeterd integratieproces voor degenen die kunnen blijven, zei ze.
Ondertussen heeft de stichting Justice for Prosperity beweerd dat sommige agitatoren in IJsselstein, Loosdrecht en bij andere protesten in Tilburg spandoeken met symbolen bij zich hadden Identitair Verzet, of IDV, de Nederlandse tak van een pan-Europees extreemrechts netwerk waarvan de Franse moederorganisatie door de Franse regering als particuliere militie is verboden.
IDV verdween in 2023 van het Nederlandse podium, maar werd in maart en april opnieuw gelanceerd met een nieuwe Facebook-pagina en internetdomein, aldus Justice for Prosperity.
Berekende campagne
“De spandoekacties waren niet spontaan”, aldus de organisatie. “Ze werden gefilmd en direct verspreid door Defend-leden via verschillende privékanalen. Telkens was de camera strak op het logo gericht. Elke actie werd voor de camera in scène gezet en vervolgens via een bestaand netwerk de wereld in gestuurd.
JfP is opgericht door Jelle Postma na een carrière van 25 jaar bij de Nederlandse veiligheidsdiensten en de VN. Hij zei zondag tegen Buitenhof dat de groei bij de IDV niet onderschat moet worden.
“Het grootste risico is dat we extremistische taal en activiteiten gaan accepteren”, zei hij. “Sommige politieke partijen in Den Haag normaliseren dit gedrag. Maar normaal is het niet.”
