Een advertentie van de omstreden China Media Group (CMG), een bedrijf gecontroleerd door de propagandatak van de Chinese Communistische Partij, werd begin februari een week lang in NS-treinen uitgezonden, ontdekte RTL Z.
De advertentie van 10 seconden toonde feestelijke beelden van een Chinees Lentefestival met de slogan: “Doe mee aan het feest, deel de vreugde”, gevolgd door het CMG-logo. Het Chinese Lentefestival is een cultureel feest rond het Chinese Nieuwjaar, uitgezonden door CMG.
CMG is de grootste en meest invloedrijke omroeporganisatie van China en valt onder de Centrale Propagandaafdeling. De omroeporganisatie is in het verleden beschuldigd van het uitzenden van desinformatie namens de Chinese overheid.
NS zegt tegen RTL Z dat de advertentieruimte via de Nederlandse intermediair DSB Consultants is aangekocht en voldoet aan het advertentiebeleid van de spoorwegmaatschappij. NS beoordeelde zowel de inhoud als de adverteerder en constateerde dat deze aan de eisen voldoen, zegt een woordvoerder van het spoorbedrijf tegen de omroep.
China-expert Sense Hofstede twijfelt aan deze inschatting en wijst erop dat reclamecampagnes als deze een bredere impact kunnen hebben. “Ik denk niet dat iedereen bij NS beseft dat dit een propagandazender is. Formeel klopt dat misschien wel binnen het reclamebeleid – een cultureel feest – maar NS had inhoudelijk assertiever kunnen zijn.”
Volgens Hofstede kunnen ogenschijnlijk onschuldige advertenties ook een ander doel dienen. Dit zou bijvoorbeeld een manier kunnen zijn om de negatieve aandacht rondom China te verminderen. Het zou ook een manier kunnen zijn om bij NS ‘een voet tussen de deur’ te krijgen, zegt hij. “Je begint met een onschuldige video, bouwt een relatie op en creëert stabiele inkomsten. Later kun je zien hoe ver je kunt gaan. Het is misschien een beetje speculatief, maar zo benadert China dit soort projecten vaak.”
