Nieuwsbericht | 19-09-2023 | 15:44
Het kabinet stelt structureel € 2 miljard extra beschikbaar om kwetsbare huishoudens te ondersteunen. Deze maatregel voorkomt een stijging van het aantal mensen dat in armoede leeft en vermindert het aantal kinderen dat in armoede opgroeit. Het grootste deel van deze uitgaven zal worden gefinancierd uit herverdeling, waarbij mensen met hogere inkomens iets meer belasting gaan betalen. Hoewel de beweging in de hoogte van de staatsschuld voorlopig beperkt zal zijn, vraagt de stijging van het begrotingstekort aandacht. Het begrotingstekort zal in 2024 naar verwachting 2,9% bedragen.
In de Miljoenennota 2024 geeft het kabinet gevolg aan de afspraken uit de Voorjaarsnota 2023. Daarom is er geld gereserveerd voor de aanpak van de klimaatproblematiek, het versterken van de rechtsstaat en het verhogen van het minimuminkomen in Caribisch Nederland. Bovendien blijven ouders die getroffen zijn door de tekortkomingen in het systeem van kinderopvangtoeslag, mensen die in het aardbevingsgebied van Groningen wonen en Oekraïners – ondanks al hun verschillen – allemaal recht op onverminderde steun van de overheid.
‘Het is passend, gezien de status van interim-regering, dat de regering zich terughoudend opstelt’, zegt minister van Financiën Sigrid Kaag. ‘Niettemin hebben wij de verantwoordelijkheid om te streven naar een fatsoenlijke levensstandaard voor iedereen. Nu en in de toekomst. Wij zullen doen wat gedaan moet worden totdat er een nieuwe regering aantreedt. Daarom hebben we een evenwichtig pakket samengesteld, met onder meer maatregelen die gericht zijn op het helpen van de meest kwetsbare mensen in de samenleving.’
Staatssecretaris van Belastingzaken en Belastingdienst Marnix van Rij zei: ‘We moeten belasting innen om de overheidsuitgaven te financieren. Over onderwijs, infrastructuur en veiligheid. Ook blijven we ons inzetten om het belastingstelsel eenvoudiger te maken voor burgers, bedrijven en uitvoerende instanties.’
‘Het kabinet zal blijven werken aan het oplossen van de problemen waar mensen tegenaan lopen’, zegt staatssecretaris van Toeslagen en Douane Aukje de Vries. ‘Ik ben blij dat dit kabinet, ondanks onze interim-status, met een gericht pakket aan maatregelen komt om de inkomens van mensen te ondersteunen. En we blijven ons inzetten om de hardnekkige problemen in het uitkeringsstelsel en, voor internationaal zakendoende bedrijven, bij de Douane op te lossen.’
Koopkracht- en armoedemaatregelen
De koopkracht van mensen met een laag inkomen is een onderwerp dat de overheid nauwlettend in de gaten houdt. De meeste mensen zullen volgend jaar een koopkrachtstijging ervaren – met 1,7% voor de gemiddelde Nederlander. Maar er zijn verschillen tussen groepen in de ontwikkeling van de koopkracht. Een manier om dit via het belastingstelsel te voorkomen is het verhogen van de arbeidskorting met € 115. Als gevolg hiervan zullen mensen die werken en die tussen het minimumloon en een modaal inkomen ontvangen, een groter deel van het geld dat ze verdienen behouden.
Ook gezinnen met kinderen zullen beter af zijn. De aanvullende kinderbijslag stijgt met maximaal € 750 voor het eerste kind, met maximaal € 883 voor het tweede en volgende kind en met € 400 voor kinderen tussen 12 en 17 jaar. Vanaf 2025 wordt het begrip uitkeringspartner opnieuw gedefinieerd. Dit betekent dat bijvoorbeeld grootouders die met hun kinderen intrekken om in een mantelzorgsituatie te gaan wonen, niet meer gekort worden op de uitkering.
De sociale uitkeringen stijgen geheel in lijn met het minimumloon, omdat de dubbele heffingskorting voor bijstandsgerechtigden in 2024 niet wordt verlaagd. Er zal weer gratis ontbijt worden aangeboden op scholen waar een groot deel van de kinderen uit financieel kwetsbare huishoudens naartoe gaat – hiervoor wordt het komende jaar € 165 miljoen beschikbaar gesteld. De huurtoeslag wordt met maximaal € 416 verhoogd. En mensen die hun energierekening niet kunnen betalen, kunnen tot eind maart 2024 een beroep doen op steun uit het Tijdelijk Noodfonds Energie.
Door deze maatregelen blijft het aantal mensen dat in armoede leeft in Nederland gelijk op 4,8% van de bevolking. Dit is 1,3% lager dan toen de regering aantrad. Het aantal kinderen dat in armoede leeft zal dalen tot 5,1%, 2,1% minder dan toen de regering aantrad.
Overheidsfinanciën
De Miljoenennota 2024 is de begroting voor volgend jaar. De verwachting is dat de uitgaven in 2024 de 430 miljard euro zullen overschrijden en de inkomsten ruim 402 miljard euro zullen bedragen. Het begrotingstekort zal in 2024 naar verwachting 2,9% van het bruto binnenlands product (bbp) bedragen. De staatsschuld zal in 2024 47,3% van het bbp bedragen, ruim onder de EU-drempel van 60%.
Het schuldniveau zal de komende jaren stijgen tot 52,9% in 2028. Dit vraagstuk zal de aandacht van het kabinet blijven houden, omdat het voor toekomstige generaties belangrijk is dat de overheidsfinanciën gezond blijven. Dit is ook de reden dat het kabinet de uitgaven aan het koopkrachtpakket volledig heeft gefinancierd.
Belastingplan 2024
Dit jaar bevat het Belastingplan noodzakelijke maatregelen voor de samenleving en het belastingstelsel, waaronder belangrijke maatregelen om de koopkracht te ondersteunen en armoede te bestrijden, maar uiteraard ook de maatregelen die nodig zijn om deze uitgaven te bekostigen. Deze extra bestedingen worden in 2024 deels gefinancierd uit meevallers.
Maar door financiële tegenslagen op andere terreinen zal het ook nodig zijn om extra belastinginkomsten te genereren. Mensen met hogere inkomens zullen daardoor meer belasting gaan betalen, mede omdat het niveau waarop het toptarief geldt eerder wordt bereikt. Ook verhoogt de overheid de accijnzen op alcohol, rooktabak en sigaretten, onder meer om een gezondere levensstijl te stimuleren. Door de daling van de inkomsten uit box 3-inkomen onder het huidige stelsel wordt de vermogensrendementsaftrek niet geïndexeerd aan de inflatie en wordt de belastingtariefverhoging naar 34% met een jaar vervroegd. Daarnaast wordt de MKB-winstvrijstelling verlaagd van 14% naar 12,7%. Hierdoor wordt het verschil in de fiscale behandeling van werknemers en zelfstandigen kleiner.
Ook zal het kabinet maatregelen nemen om het belastingstelsel te verbeteren en te vereenvoudigen. Vanaf volgend jaar kunnen werknemers van hun werkgever een hogere belastingvrije vergoeding voor reiskosten krijgen. Het bestaande box 3-systeem wordt verbeterd door meer vormen van rijkdom als spaargeld te beschouwen.
Het kabinet neemt de financiële prikkel weg voor rechtsbijstandverleners om namens individuele burgers en bedrijven bezwaar aan te tekenen. Denk hierbij aan bezwaren tegen besluiten over de taxatiewaarde van onroerende zaken op grond van de Wet taxatie onroerende goederen (WOZ) en aangiften auto- en motorrijwielbelasting (BPM). Ook verbetert of schaft het kabinet bepaalde belastingverlagingen af, onder meer op het gebied van de motorrijtuigenbelasting (MRB) en de BPM. Daarnaast kiest het kabinet voor handhaving van de bedrijfsopvolgingsregeling (BOR). Maar het zal op een aantal punten worden verbeterd, zodat het beter aan zijn doel beantwoordt, namelijk voorkomen dat de continuïteit van een bedrijf bij de overdracht in gevaar komt.
Zakelijke belastingbetalers die onbedoeld een fout maken in een douaneaangifte zullen niet langer strafrechtelijk worden vervolgd. In plaats daarvan krijgen zij een administratieve boete. De periode waarover een aanslag achteraf kan worden opgelegd, verandert van vijf naar drie jaar.
Het vergroenen van het belastingstelsel is een belangrijk onderdeel van het Belastingplan. Er staat ons als samenleving een substantiële opgave op het gebied van het klimaat. Dit betekent dat we het ons niet kunnen veroorloven stil te staan als het gaat om de klimaatverplichtingen die we zijn aangegaan. Het kabinet zal daarom waar mogelijk en effectief stappen ondernemen om de belastingvrijstellingen en verlaagde tarieven voor het gebruik van fossiele brandstoffen af te bouwen.
Caribisch Nederland 2024
In het Belastingplan 2024 is tevens het Belastingplan 2024 voor de eilanden Bonaire, Sint Eustatius en Saba opgenomen. In het plan voor deze eilanden zijn maatregelen opgenomen om het belastingstelsel te verbeteren en te vereenvoudigen. De gebruikelijke beloning voor directeur-grootaandeelhouders wordt aangepast. Jaarlijks wordt € 32 miljoen extra beschikbaar gesteld om de koopkracht in Caribisch Nederland te verbeteren.