Stichting Praemium Erasmianum heeft de Erasmusprijs 2026 toegekend aan kunstenaar en filmmaker Steve McQueen. Volgens de stichting belichamen de werken van McQueen het thema van de prijs van dit jaar: Ecce Homo, zie de mens.
“McQueen staat erom bekend te onderzoeken wie we zijn in momenten van kwetsbaarheid, hoe we met elkaar omgaan en hoe de geschiedenis ons heden vormgeeft, zonder oordeel of angst voor morele complexiteit.”
Geboren en getogen in Londen, met een vader uit Grenada en een moeder uit Trinidad, heeft McQueen (1969) zijn carrière opgebouwd door het combineren van kunst en film, aldus de stichting. Hij kreeg voor het eerst erkenning in de jaren negentig als beeldend kunstenaar die met video werkte en begin deze eeuw stapte hij over naar de bioscoop. McQueen maakte zijn debuut als speelfilmregisseur met Honger in 2008, gevolgd door Schaamte (2011), 12 jaar een slaaf (2013), Weduwen (2018), en Bliksem (2024). Hij won er een Academy Award voor Beste Film voor 12 jaar een slaafwaarmee hij de eerste zwarte filmmaker was die dit deed.
In 2023 bracht McQueen zijn documentaire uit Bezette stad. De documentaire herkaderde de straten van Amsterdam, waarbij de bezetting in oorlogstijd werd gecombineerd met het dagelijks leven tijdens de coronaviruspandemie. De 34-uursversie van Bezette stad was vorig jaar te zien op de gevel van het Rijksmuseum in Amsterdam.
De Erasmusprijs is een prijs die jaarlijks wordt uitgereikt aan personen of instellingen die een uitzonderlijke bijdrage hebben geleverd aan de kunst-, cultuur- of sociale wetenschappen. Het wordt beschouwd als een van de meest vooraanstaande erkenningen van Europa. Andere winnaars zijn onder meer de Zuid-Afrikaanse komiek Trevor Noah (2023), de Amerikaanse componist John Adams (2019) en Donna Jeanne Haraway (2025), een Amerikaanse emerita-professor in de geschiedenis van bewustzijn en feministische studies.
