Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) heeft vanwege de oorlog in het Midden-Oosten de groeiverwachtingen voor de Nederlandse economie naar beneden bijgesteld. Als het conflict nog lang aanhoudt, zou de groei dit jaar zelfs kunnen dalen tot slechts een half procent, zeiden IMF-experts woensdag bij de presentatie van de bevindingen van een onderzoeksmissie naar Nederland.
Het IMF zei dat de Nederlandse economie eerder dit jaar relatief goed presteerde, maar dat het Iran-conflict en de blokkade van de Straat van Hormuz de energie- en brandstofkosten hebben opgedreven. Hierdoor stijgt de inflatie, die dit jaar naar verwachting rond de 2,9 procent zal uitkomen, terwijl het verzwakkende consumenten- en ondernemersvertrouwen de uitgaven en investeringen afremt.
In het basisscenario, waarin wordt aangenomen dat het conflict van korte duur zal zijn, verwacht het IMF dat de Nederlandse economische groei dit jaar zal afnemen tot 1 procent en zich volgend jaar zal herstellen tot 1,3 procent. Eerdere projecties wezen nog op een groei van 1,2 procent in 2025 en 1,4 procent in 2026.
Economen zeggen dat er nog steeds grote onzekerheid bestaat over de duur en de impact van de oorlog. In het ergste geval, waarin de olie- en gasprijzen in 2026 en 2027 gemiddeld met 40 procent en 100 procent stijgen, zou de Nederlandse economische groei ongeveer de helft kunnen bedragen van wat in de basisvooruitzichten voor beide jaren wordt verwacht. Onder die omstandigheden zou de inflatie waarschijnlijk ook aanzienlijk hoger uitvallen.
IMF-experts hebben de huidige aanpak van de Nederlandse regering geprezen. Ze zeggen dat de geplande energiesteun zich op passende wijze richt op kwetsbare huishoudens, energie-intensieve kleine en middelgrote bedrijven en energiebesparende investeringen in woningen. Volgens het IMF zouden bredere, ongerichte maatregelen zoals prijsplafonds of verlagingen van de brandstofbelasting duur zijn en ook energiebesparingsgedrag kunnen ontmoedigen.
Het IMF benadrukt ook dat de Nederlandse overheid de focus op grote vraagstukken als de congestie van het elektriciteitsnet en de stikstofcrisis niet mag verliezen. Deze problemen, zo zegt het rapport, belemmeren ook de economische groei. Het fonds dringt er daarom bij het kabinet op aan om de geplande hervormingen uit het regeerakkoord om deze structurele knelpunten aan te pakken, te versnellen.
