Nederland wordt de komende decennia geconfronteerd met ernstige uitdagingen op het gebied van de drinkwatervoorziening, waarschuwt een adviesraad van de overheid.
De milieu- en infrastructuurdenktank RLI roept de overheid nu op om onmiddellijk actie te ondernemen om de kwaliteit en betaalbaarheid van water voor toekomstige generaties veilig te stellen.
De raad waarschuwt dat klimaatverandering, watervervuiling en bevolkingsgroei steeds meer druk uitoefenen op het zoetwatersysteem van het land, dat grondwater, sloten, rivieren en meren omvat.
Dit systeem is de belangrijkste bron van drinkwater, maar raakt steeds meer vervuild door chemicaliën, medicijnen en pesticiden, aldus het bestuur. Droogte als gevolg van klimaatverandering vermindert ook de hoeveelheid water die beschikbaar is voor huishoudens en de industrie.
Drinkwaterbedrijven zullen naarmate de bevolking en de economie groeien steeds grotere hoeveelheden moeten produceren, maar de raad zegt dat de problemen met het zoetwatersysteem verder gaan dan wat individuele bedrijven alleen kunnen aanpakken.
Het bestuur roept minister van Infrastructuur Vincent Karremans op om het initiatief te nemen bij het opstellen van een nationale drinkwaterstrategie. Deze strategie moet plannen omvatten voor een toekomstbestendige watervoorziening, uiteenzetten hoe overheden en waterbedrijven zullen samenwerken en een financieringskader vaststellen, aldus het agentschap.
Ook beveelt de raad aan dat het rijk een financieel belang neemt in drinkwaterbedrijven, zodat het kan bijdragen aan de investeringen die nodig zijn om de watervoorraden veilig te stellen.
Nederlanders gebruiken relatief veel drinkwater, terwijl ze er relatief weinig voor betalen, aldus het bestuur. De tarieven zullen moeten stijgen om investeringen te financieren en natuurbehoud aan te moedigen, en dit kan het beste worden gedaan via watermeters voor elk huishouden. Mensen die buitensporig veel water gebruiken, zouden volgens het bestuur hogere tarieven moeten betalen.
De regering zei twee jaar geleden dat Nederlanders niet meer dan 100 liter drinkwater per dag mogen gebruiken, zo’n 34 liter minder dan de huidige norm, maar pogingen om de consumptie terug te dringen hebben niet veel effect gehad.
En het volksgezondheidsagentschap RIVM waarschuwde in 2023 dat alle tien de waterleveranciers tegen het einde van het decennium met tekorten te maken zouden kunnen krijgen als de vraag toeneemt. “Er is nu actie nodig om nieuwe bronnen van drinkwater te vinden”, aldus het RIVM destijds.
