De Nederlandse nationale politie voert een grote revisie uit die de bestrijding van online criminaliteit tot een dagelijkse taak voor alle 60.000 agenten maakt, aldus functionarissen.
Stan Duijf, hoofd van de cybercriminaliteitsstrategie van de nationale politie, vertelde AD dat de verandering essentieel is omdat ruim de helft van alle criminaliteit in Nederland nu online plaatsvindt door middel van fraude, bedreigingen, diefstal en afpersing.
“Online criminaliteit was eerst alleen iets voor zeer gespecialiseerde teams binnen de politie. Dat kan niet langer”, aldus Duijf. “De strijd tegen onlinecriminaliteit is simpelweg politiewerk. Het moet de komende jaren een dagelijks onderdeel van het werk worden van alle 60.000 agenten.”
De verschuiving is al gaande. Nieuwe rekruten in de basispolitieopleiding krijgen nu digitale vaardigheden, waaronder hoe ze op de juiste manier meldingen van internetfraude kunnen verwerken en online misdaad kunnen opsporen. Digitaal geschoolde agenten worden in lokale teams door het hele land geplaatst.
Veel online misdaadrapporten zijn eerder op de plank gelegd door lokale rechercheurs die vertelden dat er geen capaciteit was, weinig kans op arrestatie, of dat de zaken te complex waren.
In de grote afpersingszaak tegen Mark S. uit Borculo hadden sommige slachtoffers de misdaden al jaren eerder – in sommige gevallen al vijftien jaar geleden – gemeld, om vervolgens zonder hulp te worden afgewezen. De politie in Oost-Nederland heeft inmiddels excuses aangeboden.
Cyberspecialisten in landelijke en regionale teams blijven ‘het neusje van de zalm’ en zullen grote, complexe onderzoeken blijven uitvoeren, aldus Duijf. De internationale samenwerking met Duitsland, Frankrijk, Engeland en de Verenigde Staten is sterk.
Online fraude alleen al zorgde in 2023 voor 100 miljoen euro aan verliezen voor de slachtoffers. De totale schade van alle cyberincidenten in Nederland, ook voor bedrijven, wordt volgens een onderzoek van het Ministerie van Economische Zaken geschat op 10 miljard euro. Slachtoffers lijden vaak psychologische schade, schamen zich en verliezen het vertrouwen in anderen.
De politie gaat centraler investeren in analyses, zodat onderzoekers patronen kunnen ontdekken en gerelateerde zaken met elkaar in verband kunnen brengen, in plaats van elke melding afzonderlijk te behandelen. “Als politie kijken we vaak nog te eigenzinnig naar meldingen. We moeten die zaken niet individueel bekijken. Vaak zijn er veel meer mensen slachtoffer geworden”, aldus Duijf. “De kunst wordt kijken naar het grotere geheel. Naar patronen, naar clusters. En dat aanpakken. Daarom is elk rapport zo belangrijk.”
De landelijke verschuiving trekt internationale belangstelling. “We krijgen bijvoorbeeld vragen uit Duitsland en Engeland over hoe we de focus bij een complete politieorganisatie voor een heel land gaan verleggen”, aldus Duijf.
