De fraude met bankoverboekingen, kaartbetalingen en geldopnames is in Nederland in 2025 met 30 procent gestegen tot ongeveer 658.000 gevallen, blijkt uit cijfers van De Nederlandsche Bank (DNB). De totale verliezen stegen met 22 procent tot 198 miljoen euro.
Volgens DNB is er vorig jaar bij zeven op de 100.000 betaaltransacties fraude geconstateerd. Van de ongeveer 27 miljoen dagelijkse transacties waren er ongeveer 1.800 frauduleus. Dat komt neer op ongeveer 540.000 euro aan fraude per dag, op een totaal van ongeveer 13 miljard euro aan dagelijkse betalingen.
Europese bankoverboekingsfraude registreerde de grootste stijging. Het aantal gevallen steeg met 55 procent tot 129.000. De verliezen bedroegen in 2025 ongeveer 148 miljoen euro, tegen ongeveer 121 miljoen euro in 2024.
Fraude met kaartbetalingen bleef de meest voorkomende categorie. Er waren in 2025 514.000 frauduleuze persoonlijke en online transacties, ruim 25 procent meer dan het jaar daarvoor. De totale verliezen stegen van 36 miljoen euro in 2024 naar 41 miljoen euro. Ook de fraude met geldopnames nam toe. Het aantal gevallen steeg van ongeveer 12.000 naar 15.000. De verliezen stegen van 6 miljoen naar ongeveer 10 miljoen euro.
DNB zei dat de cijfers ook frauduleuze transacties bevatten die zijn geïdentificeerd door betalingsdienstaanbieders, waaronder volledig ongeautoriseerde betalingen en gevallen waarin slachtoffers werden misleid om overboekingen goed te keuren. De totalen omvatten ook transacties die later zijn teruggedraaid of terugbetaald.
De sterke toename van fraude bij het Nederlandse betalingsverkeer is “zeer slecht nieuws”, aldus de Consumentenbond. Het is ook heel verrassend om te zien dat frauduleuze transacties met een derde zijn gestegen, waardoor de schade naar schatting bijna 200 miljoen euro bedraagt, gezien de vele campagnes die worden gevoerd om mensen te waarschuwen voor phishing, en de oplichting waarbij criminelen zich voordoen als klantenserviceteams van banken en mensen hun geld afhandig maken.
Banken doen al veel om fraude tegen te gaan, maar waarschuwingen alleen lijken niet voldoende, aldus de Consumentenbond. “Oplichters zijn zeer geavanceerd. Er moet meer worden gedaan, bijvoorbeeld een wachtperiode van vier uur, ook bij het verhogen van de dagelijkse limiet voor geldopnames en kaartlimieten”, aldus een woordvoerder. “We hebben de banken hier meerdere keren op gewezen”, voegde ze eraan toe.
Toch begint zo’n 70 procent van alle online fraude nu op sociale media, aldus de Nederlandse bankenvereniging NVB. De banken vinden het essentieel dat socialemediabedrijven meer doen om klanten te beschermen tegen fraude. De banken hebben in april hierover een beroepschrift ingediend
Op dit punt is de Consumentenbond het eens. Het probleem ligt niet alleen bij de banken, maar ook bij sociale media, advertentienetwerken en zoekmachines. De belangenorganisatie herhaalde dat online platforms, zoals Meta en Google, meer moeten doen om misleidende advertenties te bestrijden.
Ze zijn van mening dat de aanpak van het aanpakken van kwaadwillende adverteerders momenteel erg traag en niet bijzonder grondig is. “De platforms voelen de urgentie blijkbaar niet. Sterker nog, ze profiteren van kwaadaardige advertenties”, vervolgt de woordvoerder.
Consumentenorganisaties willen ook dat slachtoffers hun geld gemakkelijker kunnen terugvorderen. De Consumentenbond pleit daarom voor één centraal meldpunt als het gaat om betaalfraude.
Onlinefraude is een maatschappelijk probleem met vaak verstrekkende financiële en emotionele gevolgen voor de slachtoffers, aldus de NVB. Banken zullen blijven werken aan het veerkrachtiger maken van mensen, onder meer via de huidige campagnes om het bewustzijn over fraude te vergroten.
Eén zo’n campagne is bedoeld om mensen niet alleen te waarschuwen voor phishing en helpdeskfraude, maar ook voor fraude in de cryptocurrency-wereld, en hoe oplichters soms video en podcasts gebruiken om mensen te misleiden. Ook kunnen consumenten quizzen doen om te testen hoe goed zij fraude kunnen herkennen en voorkomen, en worden antwoorden gegeven op veelgestelde vragen.
